الشيخ نجم الدين الطبسي ( مترجم : ابهرى ، معزى ، رمضانى )

123

موارد السجن في النصوص والفتاوى ( حقوق زندانى و موارد زندان در اسلام ) ( فارسى )

31 . ابو يوسف : اگر مردى كه دست راستش از كار افتاده و معيوب است دزدى كرد همان دست از كار افتاده و معيوب قطع مىشود ولى اگر دست چپش معيوب بود ، دست راستش قطع نمىشود ؛ زيرا اگر دست راستش بريده شود بدون دست مىشود و سزاوار نيست . همچنين اگر پاى راستش شل و معيوب بود ، دست راستش قطع نمىشود تا از يك نيمهء بدن ، بدون دست و پا نباشد . حال اگر پاى راست سالم و پاى چپ شل بود ، دست راستش بريده مىشود ؛ زيرا پاى شل در نيمهء ديگر بدن است . اگر براى بار دوم دزديد ، پاى چپش كه شل است ، بريده مىشود و اگر بار سوم دزدى كرد عضوى بريده نمىشود ، ولى براى آسودگى مسلمانان حبس و مجازات مىشود تا توبه كند . . . . « 1 » 32 . ابن جلّاب : هر كس يك چهارم دينار طلا يا سه درهم نقره يا كالايى كه برابر آن باشد ، از حرز بدزد و بيرون ببرد ، بايد عضوش قطع شود و اوّلين عضوى كه از دزد قطع مىشود دست راستش است . آن دست با آتش داغ مىشود و پانسمان مىشود تا خون نيايد . اگر بار دوم دزديد پاى چپ بريده مىشود و بار سوم ، دست چپ و بار چهارم پاى راست ، و بار پنجم كتك مىخورد و حبس مىشود . « 2 » 33 . كاشانى : . . . دست راست در اوّلين دزدى و پاى چپ در دومين دزدى قطع مىشود و پس از آن ، به هيچ وجه عضوى بريده نمىشود ، ولى ضامن شىء دزدى شده است و تعزير و حبس مىشود تا توبه كند . « 3 » 34 . موصلى : دست راست دزد از مچ قطع و داغ مىشود اگر بار دوم دزدى كرد ، پاى چپش بريده مىشود و بار سوم عضوى را نمىبرند بلكه حبس مىشود تا توبه كند . « 4 » 35 . ابن قدامه : خرقى گفته است : اوّلين بار دست راست دزد از مفصل كف دست بريده و جاى آن داغ مىشود . بار دوم پاى چپش از مفصل برآمدگى قطع و جاى آن داغ مىشود . براى بار سوم تنها به حبس مىافتد و دست و پايى از او بريده نمىشود . مقدسى در شرح آن گفته است : على - رضي اللّه عنه - حسن ، شعبى ، نخعى ، زهرى ، حمّاد ، ثورى و اصحاب رأى اين نظر را داشته‌اند ، ولى از احمد نقل است كه بار سوم دست

--> ( 1 ) . خراج ، ص 174 . ( 2 ) . تفريع ، ج 2 ، فصل 942 ، ص 227 . ( 3 ) . بدائع الصنائع ، ج 7 ، ص 86 . ( 4 ) . اختيار ، ج 4 ، ص 109 .